ΤΟ ΑΠΟΛΩΛΟΣ ΠΡΟΒΑΤΟ συλλογή διηγημάτων

Μια απολαυστική συλλογή διηγημάτων, μωσαϊκό μιας 40ετίας.

Σάββατο 25 Οκτωβρίου 2014

ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΤΗΣ ΤΑΣΟΥΛΑΣ !!!

ΑΠΟ ΤΟ ΜΙΖΕΡΟΣΑΪΤ   ALFAVITA.GR

Μη γίνεις μπάτσος, μήτε ασφαλίτης,
μη δηλώσεις αστυνομικές σχολές!
Ανοιχτή επιστολή στα παιδιά που μεγάλωσα και τώρα έδωσαν πανελλήνιες εξετάσεις:
Μη γίνεις μπάτσος, μήτε ασφαλίτης, μη δηλώσεις αστυνομικές σχολές!
Γνώρισα και μεγάλωσα περισσότερα από χίλια παιδιά στα 30 χρόνια που δούλεψα στους παιδικούς σταθμούς. Είδα παιδιά που ήταν υπέροχα μικρά, να είναι μεγαλώνοντας απέναντί μας στις διαδηλώσεις οπλισμένα σαν αστακοί και θύμωσα. Είδα παιδιά να είναι απεργοί, διαδηλωτές και τα καμάρωσα. Είδα ασφαλίτη, πατέρα παιδιών που μεγάλωνα, να παριστάνει στη πορεία τον διαδηλωτή. Δεν πρόλαβα να πλησιάσω και εξαφανίστηκε, πήγε στους άλλους που δεν τον ήξεραν.
Ξέρω ότι στο σχολείο, στη γειτονιά, στο φροντιστήριο, ιδιαίτερα στις λαϊκές γειτονιές, σας παρουσιάζουν τις αστυνομικές σχολές σαν πανάκεια. Το κράτος για να δελεάσει και να προσελκύσει κόσμο, έχει τις σχολές χωρίς έξοδα διαμονής, τροφής και βιβλίων για την οικογένεια, με αμοιβή ακόμη και για τη διάρκεια των «σπουδών». Από την άλλη προβάλλουν την πάταξη του εγκλήματος σαν αντικείμενο δουλειάς, γιατί ποντάρουν στην ευαισθησία σου. Προσπαθούν να διαμορφώσουν, από την ηλικία των 15-16 χρόνων, παιδιά που θα έχουν «όνειρο» να γίνουν αστυνομικοί.
Τι παίρνει το κράτος όμως για αντάλλαγμα;
Παίρνει παιδιά και τα μεταμορφώνει σε αδίστακτους αστυνομικούς. Τους κάνει Ματατζήδες που χτυπούν με σιδερογροθιές στο κεφάλι αυτούς που σηκώνουν κεφάλι, τους κάνει ασφαλίτες που χώνονται μεταμορφωμένοι, συνήθως με ατημέλητο ντύσιμο και μακριά μαλλιά, να παρακολουθούν αγωνιστές που δίνουν τον αγώνα για την ζωή, τους παραμορφώνει σε υπάνθρωπους που δεν λογαριάζουν τίποτε. Τους κάνει εκτελεστές της κρατικής τρομοκρατίας και τους αποκαλεί αντιτρομοκρατική. Η εφαρμογή της βαρβαρότητας στο λαό είναι η δουλειά τους. Η καταστολή είναι η δουλειά τους.
Τους βλέπετε στις συγκεντρώσεις να σέρνουν αγωνιστές, να χτυπούν κλωτσιές, να σπρώχνουν με τις ασπίδες τους, να ανοίγουν κεφάλια με τα γκλομπ, να ρίχνουν χημικά στο πρόσωπο, να προστατεύουν πρόσωπα του υπόκοσμου, ή κατ’ εξακολούθηση εγκληματίες, να προστατεύουν κατηγορούμενους τύπου Παπαγεωργόπουλου ή χρυσής αυγής ακόμη και από τις κάμερες, να τους επιτρέπουν να σκεπάζουν τις χειροπέδες για να μη διασυρθούν, αλλά, να τραβούν από τα ρούχα ή από τα μαλλιά απεργούς και διαδηλωτές, με πιο πρόσφατο παράδειγμα τις αγωνίστριες καθαρίστριες. Τους βλέπουμε να καμουφλάρουν τους δολοφόνους της ΧΑ και να χτυπούν απεργούς.
Γιατί το κράτος φροντίζει για την διασφάλιση των συμφερόντων μιας μικρής, πολύ μικρής μειοψηφίας που κρατάει το πλούτο στα χέρια της. Στην διασφάλιση αυτών των συμφερόντων εχθροί είναι όσοι αγωνίζονται για καλύτερο μεροκάματο, για το δικαίωμα στη δουλειά… και απέναντί τους χρειάζεται το σώμα καταστολής.
Θα μου πείτε δουλειά είναι και αυτή
Από πότε το να κυνηγάς ανθρώπους που αγωνίζονται, να ρίχνεις χημικά μέσα σε σπίτια με μωρά, να ανοίγεις κεφάλια, να σπας πόδια, να συλλαμβάνεις αγωνιστές είναι δουλειά;
Γιατί να χαραμίσεις τα νιάτα σου, την αξιοπρέπειά σου, την εντιμότητά σου, για να υπηρετήσεις και να εφαρμόσεις τις εντολές μιας δολοφονικής πολιτικής;
Πως το να εναντιωθείς ακόμη και στους γονείς σου όταν απεργούν, το να ρίχνεις πλαστικές σφαίρες με στόχο αυτούς που αγωνίζονται για τη ζωή, να ποδοπατάς με τις σιδερένιες σόλες ανθρώπους, καλυμμένος πίσω από τα κράνη σου και τις ασπίδες σου, είναι δουλειά; Σε ποια 
δουλειά σε εξευτελίζουν τόσο σαν άνθρωπο για να καταφέρουν να σε ποτίσουν με μίσος για όποιον παλεύει για την αξιοπρέπειά του, για να ξεχάσεις τι πάει να πει άνθρωπος με αξιοπρέπεια;
Για αυτό σε ντύνουν έτσι, μέσα στα σίδερα, με σιδερογροθιές στα χέρια, σίδερα στις σόλες, σίδερα στη κνήμη, ασπίδα, κράνος, προσωπίδα, φυσούνα με δολοφονικά χημικά. Γιατί θα πρέπει να εγκληματείς κάθε μέρα.
Θαμπώνεσαι από την δύναμη της εξουσίας
Ποιά εξουσία; Δεν έχεις καμιά απολύτως εξουσία. Δεν αποφασίζεις εσύ για τίποτε, είσαι ένα εκτελεστικό όργανο, που έχει ήδη αλλοιωθεί (αλλιώς δεν σε κρατάνε ούτε στη σχολή), που σιγά σιγά ανακαλύπτεις ότι ούτε οι παλιοί σου φίλοι σε θέλουν στη παρέα, ούτε οι συγγενείς. Η μόνη εξουσία που πιθανόν έχεις είναι να εξοστρακίζεται η σφαίρα από το όπλο σου και να πηγαίνει καρφί στην καρδιά 15χρονου παιδιού. Ή να είσαι περιπολία στη γειτονιά του Παύλου του Φύσσα και να μην παρεμβαίνεις, παρά μόνο, μετά την δολοφονία του από τους δολοφόνους της Χρυσής Αυγής.
Να ξέρεις
Το κράτος δεν νοιάστηκε εσένα και δίνει μόνο στις σχολές αστυνομίας δωρεάν σπουδές. Κάνει την δουλειά μιας χούφτας εκμεταλλευτών και σε θέλει για τη βρώμικη δουλειά. Και αυτό που σου δίνει, είναι ελάχιστο μπροστά σ’ αυτά που σου παίρνει. Εσύ που έχεις αξιοπρέπεια, που έχεις όνειρα για έναν καλύτερο κόσμο, που θέλεις να ζήσεις μέσα στους ανθρώπους και με τους ανθρώπους, που θες να ξυπνάς το πρωί και να λες ΚΑΛΗΜΕΡΑ στον εαυτό σου, μην ενδώσεις στις προκλήσεις, μην δηλώσεις τις σχολές αστυνομίας, μη γίνεις ο μπάτσος, ο ασφαλίτης, το όργανο της πολιτικής που δολοφονεί. Διάλεξε μια σχολή για να μορφωθείς, να εξελιχτείς σαν όλους τους άλλους συνομηλίκους σου, να παλέψεις για τα όνειρά σου, όχι να τα κάψεις. Γιατί εκεί σίγουρα θα τα κάψεις.
Τασούλα
μέλος Ταξικής Πορείας, συνταξιούχος-εργαζόμενη στους παιδικούς σταθμούς


 ΣΧΟΛΙΟ (ΜΕ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΣΥΜΦΩΝΩ ΑΠΟΛΥΤΑ)
Τελείως Καραγκιόζηδες!..
  
Γράψετε τώρα ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΔΕΣ συντάκτες και υπεύθυνοι ύλης του εμπαθούς πορτάλ σας και ένα αντιρατσιστικό άρθρο για να επέλθει ισορροπία!
Είναι δυνατόν να είστε τόσο γελοίοι, εμπαθείς, μισαλόδοξοι, μισαλλεπαγγελματίες, γύφτουλες και ανθρώπινα σκουπίδια; 
ΡΕ ΓΕΛΟΙΟΙ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΜΙΣΑΛΟΔΟΞΟΙ ΡΕ ΓΟΜΑΡΙΑ ΑΓΡΑΜΜΑΤΑ!
Μάθετε την αλφαβήτα βρωμερά και δυσώδη υποκείμενα που μοχλεύετε μίσο
ς ανάμεσα στον Ελληνικό λαό!
Δεν υπάρχει εισαγγελέας να σας μπαγλαρώσει που ενσπείρετε μίσος για τα Σώματα Ασφαλείας!
Παιδια΄του ελληνικού λαού είνια ρε! 
Και καλά η γριά είναι συνταξιούχος εργαζόμενη και έχει παραφρονίσει. Εσείς ό,τι εμετικό το δημοσιεύετε; 
Μην σβήσετε το παρόν σχόλιο, λέω και γω την γνώμη μου, πιο ήπια από την γιαγιά, για εσάς!
ΣΑΣ ΕΝΟΧΛΕΙ Ή ΟΧΙ ΦΑΣΙΣΤΑΡΙΑ; 
ΣΑΣ ΕΝΟΧΛΕΙ ΚΡΥΤΟΧΡΥΣΑΥΓΙΤΕΣ ΤΟΥ ΑΛΦΑΒΗΤΑ;
Ρατσισισταριά !!!


Δευτέρα 6 Οκτωβρίου 2014

Αμοιβαία και εξασφαλισμένη καταστροφή

ΘΟΔΩΡΟΣ ΚΟΥΛΟΥΜΠΗΣ*  ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

05.10.2014 : 

Καθώς βλέπουμε τον ήλιο να δύει, το ένα δειλινό μετά το άλλο, μέσα από το νέφος που απλώνεται πάνω από τα μολυσμένα νερά της γενέθλιας γης μας, θα πρέπει να αναρωτηθούμε σοβαρά αν θέλουμε πραγματικά κάποιος μελλοντικός παγκόσμιος ιστορικός σε έναν άλλο πλανήτη να γράψει για εμάς: «Παρ’ όλη την ευφυΐα τους, και παρά τις ικανότητές τους, τελικά εξάντλησαν προνοητικότητα, αέρα, τροφή, νερό και ιδέες...» ή «συνέχιζαν να παίζουν πολιτικά παιγνίδια, μέχρι που όλος ο κόσμος κατέρρευσε ολόγυρά τους» ή «όταν τελικά ξύπνησαν, ήταν ήδη πολύ αργά».
ΟΥ ΘΑΝΤ,
Γενικός γραμματέας του ΟΗΕ
(1961-1971)
Τα γεγονότα της τρέχουσας σύγκρουσης στην Ουκρανία έχουν προκαλέσει έντονο και ανησυχητικό σχολιασμό στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Υποστηρίζεται από πολλούς αναλυτές ότι αν δεν προσέξουμε θα ξαναγυρίσουμε σε έναν αναπαλαιωμένο Ψυχρό Πόλεμο μεταξύ των ΗΠΑ και της Ρωσίας στα εδάφη της Ευρώπης. Αξίζει εδώ να θυμηθούμε μερικά από τα φρικτά στατιστικά στοιχεία του 20ού αιώνα, της φονικότερης περιόδου στη σύντομη ιστορία της ανθρωπότητας: Ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος στοίχισε είκοσι εκατομμύρια νεκρούς και ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος άλλα εξήντα. Ευτυχώς, ο Ψυχρός Πόλεμος που ακολούθησε μετά το 1947 δεν πέρασε ποτέ το κατώφλι μιας θερμής αναμέτρησης λόγω της ισορροπίας του πυρηνικού τρόμου.

Η λογική της πυρηνικής ισορροπίας του τρόμου βασίστηκε σε μια μακάβρια υπόθεση εργασίας, που με απλά λόγια διακήρυττε ότι «ύστερα από έναν πυρηνικό πόλεμο θα είμαστε όλοι νεκροί». Στην εξειδικευμένη γλώσσα των μελετητών της στρατηγικής, η σχέση αποτροπής ενός γενικευμένου πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Σοβιετικής Ενωσης αποκλήθηκε «Αμοιβαία και Εξασφαλισμένη Καταστροφή» (Mutually Assured Destruction, με το κατάλληλο για την περίπτωση αρκτικόλεξο MAD). Συγκεκριμένα, υποστήριζαν οι στρατηγικοί εγκέφαλοι ένθεν κακείθεν του Τείχους του Βερολίνου ότι ασχέτως του ποιος θα έπληττε τον άλλον πρώτος (με πυρηνικά όπλα) θα αντιμετώπιζε ακαριαία πυρηνικά αντίποινα, που θα εκτοξεύονταν από τα άτρωτα υποβρύχια και τα αεροπλάνα του πρώτου βληθέντος. Το απαράδεκτο κόστος ενός πυρηνικού Αρμαγεδδώνα υπολογιζόταν σε πολλές δεκάδες εκατομμύρια νεκρούς στις μεγάλες πόλεις και των δύο μονομάχων. Επομένως, και οι δύο πλευρές προτιμούσαν να αφήνουν τις πρωτεύουσές τους αμοιβαία εκτεθειμένες – χωρίς την εγκατάσταση αντιπυραυλικών και αντιαεροπορικών συστημάτων στον περίγυρό τους. Ο κίνδυνος της κλιμάκωσης μιας κρίσης κρινόταν απλώς απαράδεκτος! Ετσι, παρά τη σημαντικότερη διμερή κρίση των σοβιετικών πυραύλων στην Κούβα (1962), φτάσαμε στο τέλος του Ψυχρού Πολέμου, στις αρχές της δεκαετίας του 1990, χωρίς οι υπερδυνάμεις να έχουν αποτολμήσει σε άμεσες συγκρούσεις μεταξύ τους (π.χ., Κορέα, Βουδαπέστη, Βιετνάμ, Ιράκ, Αφγανιστάν) τη χρήση συμβατικών δυνάμεων.

Η πρώτη, και μοναδική μέχρι σήμερα, χρήση πυρηνικών όπλων μαζικής καταστροφής σε καιρό πολέμου έγινε από τους Αμερικανούς στις αρχές Αυγούστου του 1945 με τη ρίψη δύο ατομικών βομβών στη Χιροσίμα και στο Ναγκασάκι. Το τίμημα του εγχειρήματος ήταν 300 χιλιάδες νεκροί Ιάπωνες –κυρίως άμαχοι– στις δύο αυτές τραγικές πόλεις. Και το αποτέλεσμά του ήταν η άμεση συνθηκολόγηση και παράδοση άνευ όρων της Ιαπωνίας. Ακολούθησαν στην απόκτηση της ιδιότητας της πυρηνικής δύναμης, με την εξής σειρά, η Σοβιετική Ενωση (1949), το Ηνωμένο Βασίλειο (1952), η Γαλλία (1960), η Κίνα (1964), το Ισραήλ (χωρίς ποτέ επισήμως να το δηλώσει, το 1967), η Ινδία (1974), το Πακιστάν (1998) και η Βόρεια Κορέα (2006). Για τις εννέα αυτές χώρες, όπως φαίνεται μέχρι στιγμής, η απόκτηση πυρηνικών οπλισμών δύναται να λειτουργήσει μόνο για την αποτροπή επίθεσης κάποιου άλλου – με δεδομένες τις αμοιβαία καταστροφικές επιπτώσεις μιας πυρηνικής αναμέτρησης.

Αλλά στο σημείο αυτό τα πράγματα περιπλέκονται και στηρίζουν, μεταξύ άλλων, την παρακάτω παραδοχή: Καθώς αυξάνεται ο αριθμός των πυρηνικών δυνάμεων, αντίστοιχα μεγαλώνει και η πιθανότητα έκρηξης (από ατύχημα ή από ιδιαίτερα προβληματική ηγετική προσωπικότητα) μιας πυρηνικής αντιπαράθεσης. Επομένως, συμφωνίες που εγγυώνται τη μη χρήση πυρηνικών από τους «εννέα» εναντίον άλλων κρατών –που δεσμεύονται εθελοντικά σε καθεστώς αποπυρηνικοποίησης– θα μειώσουν προσωρινά την ταχύτητα της αναπόφευκτης εξάπλωσης των πυρηνικών εξοπλισμών σε διάφορα σημεία του πλανήτη. Φυσικά, η «δέσμευση» ορισμένων ηγεσιών (π.χ. της Βόρειας Κορέας) για τη μη πρώτη χρήση πυρηνικών όπλων δεν μπορεί και δεν πρέπει να θεωρηθεί ιδιαίτερα πειστική.

Σε τελευταία ανάλυση, η αναμενόμενη αύξηση του αριθμού πυρηνικών δυνάμεων θα πρέπει να οδηγήσει στη θέσπιση αποτελεσματικών διεθνών καθεστώτων αμοιβαίας επαλήθευσης των πυρηνικών οπλοστασίων, όπου αυτά βρίσκονται και όποτε αυτά αναπτύσσονται. Και εδώ ίσως κρύβεται ο μεγαλύτερος κίνδυνος για το μέλλον της ανθρωπότητας στον πλανήτη μας. Συγκεκριμένα, η απόκτηση όπλων μαζικής καταστροφής από τρομοκρατικές οργανώσεις (με ηγεσίες τύπου αυτόχειρα βομβιστή) μπορεί τελικά να αναιρέσει τη λογική της «αμοιβαίας και εξασφαλισμένης καταστροφής». Δυστυχώς, ένα μείγμα θρησκευτικής ή ιδεολογικής πίστης για την κατοχή της μοναδικής και απόλυτης αλήθειας (που χωρίζει τον κόσμο σε δυνάμεις του καλού και του κακού) μπορεί τελικά να καταλήξει σε νέα –ίσως τα τελευταία– ολοκαυτώματα σε έναν κόσμο που θα τρεμοσβήνει.

* Ο κ. Θ. Κουλουμπής είναι ομότιμος καθηγητής Διεθνών Σχέσεων του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Μούχλα και... βιβλιοποικιλότητα

ΠΑΣΧΟΣ ΜΑΝΔΡΑΒΕΛΗΣ   ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ 


Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ για τον πολιτισμό, μακάρι να μπορούσαμε να παραφράσουμε τον Σάμιουελ Τζόνσον και να πούμε ότι «είναι καλό και πρωτότυπο. Αλλά το μέρος που είναι καλό δεν είναι πρωτότυπο και το μέρος που είναι πρωτότυπο δεν είναι καλό». Περισσότερο με μπροσούρα της δεκαετίας του ’80 μοιάζει, πασπαλισμένη με μεγάλες λέξεις («βιβλιοποικιλότητα»!) και πολλά έξοδα. Δηλαδή πώς μπορεί μια πολιτική να έχει στόχο τη «διαρκή επικοινωνία με τις διεθνείς εξελίξεις και διάλογο με τους εκφραστές τους»; Αυτό το κάνουν καθημερινά διά του Διαδικτύου χιλιάδες παιδιά χωρίς καμιά κρατική βοήθεια και παρέμβαση, με μια διαδικασία που λίγο πριν στο ίδιο κείμενο χαρακτηρίστηκε «πολιτιστικός ιμπεριαλισμός».

Ας σταθούμε λίγο στον πρόλογο του προγράμματος που βγήκε από τα σεντούκια μιας άλλης εποχής: «Η εργαλειακή χρήση του πολιτισμού προκειμένου να εδραιωθεί η πνευματική ηγεμονία που επιδίωκε η πολιτική καθεστηκυία τάξη οδήγησε στην τυποποίηση ενός πολιτιστικού μοντέλου που διαμόρφωσε ένα ομογενοποιημένο “γούστο”, αποσπώντας κάθε πνευματική ικμάδα από τον πολίτη...». Ο,τι να ’ναι! «Ομογενοποιημένο “γούστο”» σε μια εποχή που οι πολίτες ακούνε λατινοαμερικάνικες μουσικές, διαβάζουν Ιάπωνες συγγραφείς, παρακολουθούν δανέζικα σίριαλ, βλέπουν ιρανικές ταινίες, παρακολουθούν διαλέξεις Γάλλων οικονομολόγων και Σλοβένων ψυχαναλυτών;

Η ομογενοποίηση μπορεί να υπήρξε στόχος στην ακμή της βιομηχανικής εποχής, αλλά σήμερα υπάρχει το ακριβώς αντίθετο ζήτημα. Είναι τόσες πια οι επιρροές παγκοσμίως, που δεν υπάρχει ο παλαιός πολιτιστικός άξονας πάνω στον οποίο προσπαθούσαν να χτίσουν οι δημιουργοί. Είναι τόσο μεγάλη η πολυφωνία, που μερικές φορές μοιάζει οχλαγωγία.

Πάνω σε αυτή την προ πεντηκονταετίας ανάλυση, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θα μπορούσε παρά να χτίσει μια γέρικη πολιτιστική πρόταση που είναι η δημιουργία ή επαναλειτουργία δεκάδων κρατικών φορέων. Μαζί με τα παλαιά κανάλια της ΕΡΤ (συν τους 19 περιφερειακούς σταθμούς, συν τους επτά της Αθήνας, συν τη Ραδιοτηλεόραση), θα σκεφθούν και τη δημιουργία ενός πρόσθετου παιδικού καναλιού! Θα αναδείξουν το οπτικοακουστικό αρχείο της ΕΡΤ, αλλά θα επανιδρύσουν και το Εθνικό Οπτικοακουστικό Αρχείο. Θα επανιδρύσουν το ΕΚΕΒΙ και θα κάνουν και πανεπιστημιακή έδρα χορού με «ανωτατοποίηση των πτυχίων χορού». Μην ξεχάσουμε ότι θα λειτουργήσουν «κρατικό world φεστιβάλ παραδοσιακών χορών», κάτι σαν το Γούντστοκ του τσάμικου, και θα ιδρύσουν «Εθνικό Οργανισμό Μουσικής, που θα χαράζει μια μακρόπνοη Εθνική Στρατηγική για τη Μουσική και θα εξασφαλίζει την εφαρμογή της». Τέλος, σε μια εποχή που ο προϋπολογισμός αιμορραγεί από την πανσπερμία ασφαλιστικών φορέων και καθεστώτων σύνταξης, ο ΣΥΡΙΖΑ υπόσχεται την ίδρυση ακόμη ενός Ταμείου για την «κρατική πρόνοια για τη συνταξιοδότηση συγγραφέων».

Δεν γνωρίζουμε πόσο τα εννοούν όλα αυτά ή αν απλώς κατέβασαν τις παλιές μπροσούρες του τριτοδρομικού ΠΑΣΟΚ (είχαν εκδοθεί πολλές τέτοιες στη δεκαετία του ’80), έτσι για να έχουν να λένε ότι υπάρχει πρόγραμμα για τον πολιτισμό. Είναι χαρακτηριστικό ότι το «πρόγραμμα» ελάχιστα ασχολείται με την ψηφιακή εποχή και, αντί μιας μεγάλης ψηφιακής βιβλιοθήκης προσβάσιμης απ’ όλα τα Ελληνόπουλα, προτείνει ακόμη έναν κρατικό οργανισμό, το «Εθνικό Δίκτυο Βιβλιοθηκών, ένα φορέα με σκοπό να συμβάλει στη χάραξη και την υλοποίηση Εθνικής Πολιτικής για τις Βιβλιοθήκες της χώρας».

Το βασικό όμως χαρακτηριστικό του «προγράμματος» είναι ότι μυρίζει μούχλα. Είναι ένα πρόγραμμα μιας άλλης εποχής φτιαγμένο για τις ανάγκες των κομματικών στελεχών που θα κληθούν να διοριστούν σε όλους αυτούς τους οργανισμούς που ο ΣΥΡΙΖΑ υπόσχεται να πληρώνουμε...

Η χειραγώγηση του συναισθήματος


 ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ   ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

Η χειραγώγηση του συναισθήματος

 
Πριν από μερικούς μήνες, τον Ιούνιο, προκλήθηκε αναστάτωση στο Διαδίκτυο και στις στήλες εφημερίδων που ασχολούνται με τέτοια θέματα, όταν δημοσιεύθηκε επιστημονική μελέτη που βασιζόταν στη χειραγώγηση των πληροφοριών που λάμβαναν από φίλους τους σχεδόν 700.000 χρήστες του facebook. Η μελέτη διεξήχθη το 2012 και είναι ίσως η μεγαλύτερη τέτοια ψυχολογική έρευνα που έγινε ποτέ, από άποψη δείγματος. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όταν οι χρήστες λάμβαναν περισσότερα θετικά μηνύματα απ’ ό,τι η ομάδα ελέγχου, η δική τους επικοινωνία ήταν πιο θετική· όταν τα μηνύματα που λάμβαναν περιείχαν περισσότερες κακές ειδήσεις και αρνητικά συναισθήματα απ’ ό,τι ήταν φυσιολογικό, εκφράζονταν κι αυτοί αναλόγως. Αυτό, μπορούμε να πούμε, είναι γνωστό σε όλους – η χαρά και η θλίψη μεταδίδονται. Το πρόβλημα, όμως, είναι ότι η μελέτη βασίστηκε στη χειραγώγηση των πληροφοριών που λάμβαναν άνθρωποι που δεν είχαν ενημερωθεί ότι ήταν πειραματόζωα, ότι οι πληροφορίες που έπαιρναν στο news feed τους ήταν φιλτραρισμένες.

Την περασμένη Πέμπτη το facebook ανακοίνωσε ότι η μελέτη -η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό της ακαδημίας επιστημών των ΗΠΑ (Proceedings of the National Academy of Sciences, 17 Ιουνίου, Vol.111, No. 24)- έπρεπε «να είχε γίνει με άλλο τρόπο» και ότι η εταιρεία θα υιοθετούσε νέους κανόνες για τη διεξαγωγή τέτοιων μελετών. Στην έρευνα, επελέγησαν 689.003 άτομα με μοναδικό κριτήριο ότι επικοινωνούσαν στα αγγλικά. Αυτοί μοιράστηκαν σε ομάδες οι οποίες, για μία εβδομάδα του Ιανουαρίου του 2012, λάμβαναν θετικά ή αρνητικά μηνύματα, και σε ομάδες ελέγχου οι οποίες έπαιρναν μηνύματα που δεν φιλτράρονταν. Το αποτέλεσμα έδειξε ότι όσοι έπαιρναν περισσότερα θετικά μηνύματα εκφράζονταν οι ίδιοι με πιο θετικό τρόπο απ’ ό,τι όσοι συμμετείχαν στην ομάδα ελέγχου. Το αντίστοιχο συνέβαινε με όσους λάμβαναν περισσότερα αρνητική μηνύματα – εκφράζονταν με πιο αρνητικό τρόπο από την ομάδα ελέγχου.

Είναι σαφές ότι η χειραγώγηση των πληροφοριών που λάμβαναν άνθρωποι –εν αγνοία τους– είναι απαράδεκτη, ίσως και επικίνδυνη. Αλλά η μελέτη αυτή είναι πολύτιμη για πολλούς λόγους. Ενώ δεν μας εκπλήσσει το αποτέλεσμα του πειράματος, είναι εντυπωσιακό το τόσο μεγάλο δείγμα – κάτι που τα νέα μέσα επιτρέπουν πλέον, για καλό και για κακό. Επίσης, είναι πολύ χρήσιμη η επιβεβαίωση της μεταδοτικότητας των συναισθημάτων, της επιρροής που έχει πάνω μας η χειραγώγηση των πληροφοριών που λαμβάνουμε. Πέρα από το να αποδεικνύει τη δύναμη που έχουν τα κοινωνικά δίκτυα στη διαμόρφωση των αντιλήψεων μιας τεράστιας μάζας ανθρώπων (το facebook μόνο έχει πάνω από 1,3 δισ. χρήστες), το πείραμα αντανακλά την επιρροή που έχει η πληροφόρηση πάνω στον πληθυσμό γενικώς – είτε μέσα από κοινωνικά δίκτυα, είτε μέσω των «παραδοσιακών» μέσων ενημέρωσης. Η ενημέρωσή μας μπορεί να είναι σωστή και ισορροπημένη, ή στρεβλή, ή σκέτη προπαγάνδα, χωρίς να είμαστε πάντα σε θέση να διακρίνουμε το σωστό από το επικίνδυνο. Ολοι έχουμε απόψεις, που βασίζονται στην πληροφόρηση που έχουμε. Καλό είναι να γνωρίζουμε πόσο εύκολα αυτά που πιστεύουμε μπορούν να χειραγωγούνται.

Βασικό στοιχείο της επικοινωνίας είναι να μπορεί κανείς να ελέγχει την πηγή της πληροφόρησης. Διαβάζουμε την εφημερίδα ή παρακολουθούμε το ηλεκτρονικό μέσο που εμπιστευόμαστε ότι μας ενημερώνει αντικειμενικά - ή που ταιριάζει με τις προκαταλήψεις μας, εάν δεν θέλουμε να μαθαίνουμε όσα πιστεύουν άλλοι. Ψηφίζουμε, αναπτύσσουμε νέες φιλίες και χαλάμε παλιές, αποκτάμε σοφία και εμπειρίες βάσει όσων βρίσκουμε στην παράδοση αλλά και μέσα από τις αντιλήψεις που διαμορφώνουμε στην πορεία της ζωής.

Οσον αφορά τα μέσα μαζικής ενημέρωσης μπορούμε πάντα να έχουμε τις υποψίες μας ότι υπάρχει κάποια χειραγώγηση από τους ιδιοκτήτες τους και από διάφορα συμφέροντα. Εκεί μας προστατεύει μόνο η ύπαρξη κι άλλων μέσων, τα οποία μπορούν να παρουσιάζουν αλλιώς τα πράγματα, επιτρέποντάς μας να διυλίσουμε την αξιοπιστία του κάθε μέσου. Αυτό που δεν περιμένουμε είναι να αλλοιώνονται τα μηνύματα που λαμβάνουμε από φίλους μας. Μετά τις αποκαλύψεις του Εντουαρντ Σνόουντεν, όλοι γνωρίζουμε ότι όσα λέμε, όσα γράφουμε, και όσα κάνουμε (σε βίντεο) γίνονται «κτήμα» μυστικών υπηρεσιών και άλλων σκοτεινών δυνάμεων. Αυτό που πρέπει να έχουμε υπ’ όψιν, όμως, είναι ότι όχι μόνο οι απόψεις μας αλλά και τα συναισθήματά μας μπορεί να επηρεάζονται από άλλους σε βαθμό που δεν γνωρίζαμε. Αυτός ο κίνδυνος υπήρχε πριν από το facebook και θα υπάρχει πάντα.




25 χρόνια από την πτώση του Τείχους: Η δημοκρατία σε υποχώρηση;


ΠΟΛΙΤΙΚΗ 
Η κατάρρευση του κομμουνισμού το 1989 γέννησε ένα παγκόσμιο κύμα αισιοδοξίας. Αν και η διατύπωση για «το τέλος της ιστορίας» του πολιτικού επιστήμονα Φράνσις Φουκουγιάμα αποδείχτηκε γρήγορα μια «φιλελεύθερη ουτοπία» ή, έστω, μια σκέψη που δεν επιβεβαιώθηκε από τα εμπειρικά δεδομένα, ήταν ξεκάθαρο πως η πτώση του Τείχους έφερε προσδοκίες στους κύκλους των οπαδών της φιλελεύθερης δημοκρατίας και θλίψη στους αντιπάλους της.

Κυριάρχησε η πεποίθηση πως όποιες κι αν ήταν οι μελλοντικές παλινδρομήσεις σε παγκόσμιο επίπεδο, οι δυτικές φιλελεύθερες αξίες ήταν πλέον τόσο ηγεμονικές και ακμαίες ώστε κανένα εναλλακτικό μοντέλο δεν θα μπορούσε να ευδοκιμήσει στο απώτερο μέλλον. Αργά ή γρήγορα, η οικονομία της αγοράς συμβαδίζοντας με τη φιλελεύθερη δημοκρατία θα απελευθέρωνε τον παλιό κόσμο από τα δεσμά του.

Τα πράγματα δεν πήγαν έτσι ή, καλύτερα, δεν πήγαν ακριβώς έτσι. Οντως η παγκοσμιοποίηση έφερε ριζικές αλλαγές σε διεθνές επίπεδο που δεν θα τις διανοούμασταν λίγες δεκαετίες νωρίτερα. Η ανάδυση στην Ασία, στη Λατινική Αμερική και προσφάτως στην Αφρική νέων οικονομικών δυνάμεων, που μπορούν να ανταγωνιστούν, μερικώς τουλάχιστον, τους μεγάλους παίκτες του πλανήτη αποτελεί μια ευχάριστη νέα πραγματικότητα με εντυπωσιακές συνέπειες για το μέλλον της ανθρωπότητας. Μπορεί να μη μας ενθουσιάζει εδώ στη γηραιά Ευρώπη, αλλά οι αναπτυσσόμενες χώρες διαδραματίζουν πλέον ένα σημαντικό ρόλο στο διεθνές εμπόριο και στις οικονομικές σχέσεις σε τέτοιο βαθμό που δεν μπορούμε να τις αγνοούμε και να χαράζουμε το μέλλον χωρίς αυτές.

Ο τρίτος κόσμος δείχνει στην ευημερούσα αλλά αλαζονική Δύση υποδείγματα μιας νέας ανάπτυξης. Είτε μας αρέσει είτε όχι, υπάρχουν ευνοημένοι από την παγκοσμιοποίηση: οι φτωχότερες περιοχές του πλανήτη. Υπάρχουν επίσης οι χαμένοι: Ο δυτικός κόσμος και ιδιαίτερα οι πιο αδύναμοι από τους πληθυσμούς του.

Οι αλλαγές στην οικονομία όμως δεν ακολουθήθηκαν από βήματα εκδημοκρατισμού. Τουλάχιστον όχι όσο θα θέλαμε· όχι όσο πιστεύαμε πως ήταν αναγκαίο. Είναι αλήθεια πως όσο πιο πλούσια είναι μια χώρα, τόσο πιο πιθανό είναι να είναι δημοκρατική. Αντίθετα, τα φτωχά κράτη ρέπουν στον αυταρχισμό και στην ανομία. Το υπόδειγμα αυτό είναι εμπειρικά αποδεδειγμένο σε τέτοιο βαθμό που μας έκανε να πιστέψουμε πως, για να αναπτυχθεί μια οικονομία, προϋποτίθεται να διαθέτει το θεσμικό περιβάλλον της φιλελεύθερης δημοκρατίας.

Και όμως, αυτό δείχνει να διαψεύδεται. Χώρες όπως η Τουρκία, η Ρωσία, η Κίνα ή η Νιγηρία, που βελτίωσαν τα οικονομικά τους μεγέθη, όχι μόνο δεν εκδημοκρατίζονται και δεν φιλελευθεροποιούνται αλλά, αντίθετα, το τελευταίο διάστημα κάνουν βήματα προς τα πίσω.

Στις παραπάνω χώρες, η απειλή έναντι της φιλελεύθερης δημοκρατίας προκύπτει από την ανάδυση ενός ημι-αυταρχικού ή ολότελα αυταρχικού συντηρητισμού που δίνει έμφαση στην ισχυρή διακυβέρνηση και στις παραδοσιακές προ-νεωτερικές αξίες. Η ελευθερία, η δημοκρατική συμμετοχή και η ανεκτικότητα περιφρονούνται από την πολιτική και αντιμετωπίζονται ως περιττές πολυτέλειες. Ακόμη όμως και στην Ευρώπη η φιλελεύθερη δημοκρατία δεν δείχνει πλέον τόσο δημοφιλής. Η άνοδος των αντι-φιλελεύθερων αξιών εκφράζεται από εθνολαϊκιστές πολιτικούς, όπως η Λεπέν στη Γαλλία ή ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας Ουρμπάν.

Στο πεδίο της αντιπαράθεσης των ιδεών, όλο και περισσότεροι διανοούμενοι, ειδικά στην Ανατολή, αρχίζουν να φρονούν πως η φιλελεύθερη δημοκρατία παρουσιάζει μεγάλες αδυναμίες, ιδιαίτερα στον τομέα της αποτελεσματικής διακυβέρνησης και της ηγεσίας. Επιπλέον, διακωμωδούν τη φιλελεύθερη ανεκτικότητα στη διαφορετικότητα. Αντλώντας ιδέες από ένα μείγμα θρησκευτικών και εθνικών παραδόσεων προηγούμενων εποχών, έλκονται στη σκέψη ενός ήπιου αυταρχισμού, μιας νέας «πεφωτισμένης δεσποτείας». Θεωρούν πως μια τέτοια διακυβέρνηση αντιμετωπίζει καλύτερα προβλήματα όπως η ασφάλεια, η φτώχεια και η διαφθορά.

Η φιλελεύθερη δημοκρατία βρίσκεται λοιπόν σε άμυνα. Η οικουμενικότητά της αμφισβητείται από τη μία άκρη ώς την άλλη του πλανήτη. Ο αντίπαλός της όμως δεν έρχεται από τα Αριστερά. Η Αριστερά, κομμουνιστική, μετακομμουνιστική ή σοσιαλιστική στη Δύση, έχει χρεοκοπήσει· αδυνατεί να παρουσιάσει κάποιο πειστικό εναλλακτικό μοντέλο και δεν συνιστά πλέον απειλή. Η Αριστερά ανήκει στον 20ό αιώνα, δεν υπάρχει αρκετό οξυγόνο γι’ αυτήν στις μέρες μας. Μπορεί να επιβιώσει μόνο ως ομάδα πίεσης εστιάζοντας σε επιμέρους πτυχές της πολιτικής δράσης και πουθενά ως πραγματική αντισυστημική οντότητα.

Ο πραγματικά απειλητικός αντίπαλος για τη φιλελεύθερη δημοκρατία διεθνώς είναι ένας συντηρητικής προέλευσης αυταρχισμός. Αυτός ο συντηρητισμός, που αναδύεται μέσα από προνεωτερικούς κόσμους που επιβίωσαν, ιδιαίτερα στην Ανατολή, μέσω της θρησκείας και των λαϊκών παραδόσεων είναι γοητευτικός για τα λαϊκά και φτωχά στρώματα, αλλά και για ένα μέρος των ελίτ, γιατί καταφέρνει να μιλάει στην ψυχή τους. Μπορεί η φιλελεύθερη δημοκρατία να αντιμετωπίσει τη νέα απειλή; Η απάντηση θα κριθεί σε πολλά πεδία: της οικονομίας, του πολιτισμού, της τεχνολογίας, των θεσμών· ενδεχομένως μια μέρα και στα πεδία των μαχών, ποιος ξέρει.

* Ο κ. Ν. Μαραντζίδης είναι αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας και επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Καρόλου στην Πράγα και στο Πανεπιστήμιο της Βαρσοβίας.

Η κοινωνία των μειονοτήτων


"Αντε τελείωνε, έχεις ραντεβού με την τρόικα, πρέπει να φύγεις". Η ιστορική αυτή προτροπή, ως γνωστόν, ακούστηκε προ ημερών στη Βουλή. Την απηύθυνε ο κ. Μπαλασόπουλος στον υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης κ. Μητσοτάκη ίνα διακηρύξει εις το πανελλήνιον τη δυσφορία του για τα λεγόμενά του.

Οι περισσότεροι βέβαια, ακόμη και οι πολιτικοί αντίπαλοι του κ. Μητσοτάκη, υποθέτω πως θα αποφανθούν ότι το πρόβλημα στη φράση αυτή το έχει ολόκληρο ο κ. Μπαλασόπουλος, ο οποίος σε λίγες μόνον λέξεις κατάφερε να συμπυκνώσει την έλλειψη κοινωνικής και πολιτικής παιδείας που διακρίνει τον αξιοθαύμαστο κατά τα λοιπά νεοελληνικό πολιτισμό. Θα μου πείτε, πριν κατηγορηθεί ο κ. Μπαλασόπουλος, θα πρέπει να κατηγορηθούν όσοι τον δίδαξαν πολιτική και κοινωνική συμπεριφορά, και επειδή έτσι θα πάει μακριά η βαλίτσα και θα καταλήξουμε για μία ακόμη φορά στο πληκτικό πλέον συμπέρασμα ότι ο ελληνικός σοσιαλισμός, στο μεγαλύτερο μέρος του, κατέστρεψε όποια ψήγματα πολιτικής και κοινωνικής παιδείας είχε αποπειραθεί να οργανώσει η μεταπολίτευση, σταματώ εδώ.

Να θυμίσω απλώς, για να ελαφρύνω κάπως τη θέση του κ. Μπαλασόπουλου, ότι, προ μηνών, άγημα συνδικαλιστών της ΟΛΜΕ είχε καταλάβει το γραφείο του κ. Μητσοτάκη όπου και εδείπνησε με καλαμάκια και πιτόγυρα αφήνοντας τις λαδόκολλες και τα άδεια κουτάκια μπίρας όταν απεχώρησε. Το δε άγημα της ΟΛΜΕ αποτελείται από δασκάλους, οι οποίοι έχουν αναλάβει την εκπαίδευση των τρυφερών βλαστών του ελληνισμού, μεταξύ άλλων, υποθέτω, και αυτών του κ. Μπαλασόπουλου, όθεν συμπεραίνω ότι τα ήθη και τα έθιμα θα κληροδοτηθούν και στις επόμενες γενιές, για όποιους ανησυχούν. Υποθέτω δε ότι ο εκπρόσωπος των Τσιγγάνων που συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις με τον εισαγγελέα για τα καταπατημένα οικόπεδα του Νομισματοκοπείου θα ήταν πολύ ευπρεπέστερος, ούτε σουβλάκια θα έφαγε ούτε «άντε τέλειωνε» θα είπε. Και το επαναλαμβάνω: δεν είναι θέμα αστικής ευγένειας – αν και αυτή κανέναν δεν έβλαψε. Είναι θέμα κοινωνικής και πολιτικής παιδείας.

Τι σχέση έχει τώρα η ΠΟΕ-ΟΤΑ, της οποίας προΐσταται παραπάνω από μία δεκαετία ο κ. Μπαλασόπουλος, με την ΟΛΜΕ και τους Τσιγγάνους του Νομισματοκοπείου; Είναι ότι και οι τρεις αυτές πληθυσμιακές ομάδες –πώς αλλιώς να τις χαρακτηρίσω;– έχουν μειονοτική συνείδηση, η οποία τους επιβάλλει να μάχονται για τα ήθη και τα έθιμά τους. Στην περίπτωση της τοπικής αυτοδιοίκησης, τα κατεστημένα ήθη ορίζουν ότι όσοι φέρουν τα φυλετικά χαρακτηριστικά του δημοτικού υπαλλήλου δεν αναγνωρίζουν τη διαφορά ανάμεσα στο πλαστό και το γνήσιο – εντελώς περιττή διάκριση, που την έχει επιβάλει ο αυταρχικός καπιταλισμός. Στην περίπτωση των δασκάλων, οι άγραφοι νόμοι της φυλής ορίζουν ότι το έργο θα αξιολογείται από τα «ματάκια των παιδιών στην τάξη» και όχι από κριτήρια ας πούμε αντικειμενικά. Και αυτό από αρχαιοτάτων χρόνων. Στην περίπτωση των Τσιγγάνων τα πράγματα είναι πιο απλά: εγκαθίστανται όπου τους βολεύει, και στήνουν τα παραπήγματά τους κατά προτίμηση σε ιδιωτικούς χώρους για να είναι εντάξει με το ελληνικό Δημόσιο, γνωρίζοντας επίσης ότι οι μειονότητες είναι ισχυρότερες από τους ιδιώτες απέναντι στο Δημόσιο.

Η ελληνική κοινωνία είναι μια κοινωνία μειονοτήτων, ένα είδος μωσαϊκού όπου διάφορες κοινωνικές ομάδες αδιαφορούν για τους νόμους και τους κανόνες της συνύπαρξης προκειμένου να υπερασπιστούν τα δικά τους ήθη και έθιμα – τα «κεκτημένα» τους στην καθομιλουμένη. Να σημειώσω ότι και η νεολαία αντιμετωπίζεται από πολλούς ως μειονότητα η οποία, όταν οδηγηθεί στα άκρα, διεκδικεί το δικαίωμα να σπάει και να καίει ό,τι βρει, όπως το 2008. Να σημειώσω επίσης ότι και ορισμένες πολιτικές δυνάμεις εμφανίζονται και δρουν ως οργανωμένες μειονότητες και ας ανήκουν σε όλο το πολιτικό φάσμα, από τη Χρυσή Αυγή έως την αριστερά της αριστεράς, τον ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Δεν είναι διόλου τυχαίο ότι τα παιδιά της Χρυσής Αυγής προσπαθούν να έχουν παρόμοιο σωματότυπο ο ένας με τον άλλον και συναφείς φυσιογνωμίες. Το ίδιο ισχύει και με το ιδιόλεκτο της άκρας αριστεράς. Η πιο ουσιαστική δυσκολία που αντιμετωπίζει ο ΣΥΡΙΖΑ στο κατώφλι της διακυβέρνησης της χώρας είναι η αδυναμία του ή η απροθυμία πολλών από τα στελέχη του να απαγκιστρωθούν από τη νοοτροπία της μειονότητας. Εξάλλου και η προστασία των μειονοτήτων είναι κι αυτό ένα αξιοσέβαστο επάγγελμα, του οποίου οι επιτηδευματίες έχουν κάθε συμφέρον να ανακαλύπτουν καταπιεσμένες μειονότητες παντού.

Πολλοί θα πουν, και το λένε, πως η αποσύνθεση της ελληνικής κοινωνίας σε μια συνάθροιση μειονοτήτων οφείλεται σε αταβιστικά αντανακλαστικά, στην κοινοτική συγκρότηση που εξασφάλισε την επιβίωση των πυρήνων του ελληνισμού. Μπορεί. Ομως δεν μπορούμε να παραγνωρίσουμε τη συνεισφορά του διαλυμένου ελληνικού Δημοσίου, η αγριότητα –και όχι ο αυταρχισμός– του οποίου αφήνει απροστάτευτο τον πολίτη ο οποίος για να επιβιώσει είναι αναγκασμένος να οργανωθεί σε μειονότητες, όπως οι φυλές της υποσαχαρίου Αφρικής εντάσσονται στις διάφορες εκκλησίες των ευαγγελικών για να βρουν την προστασία που κανείς δεν τους προσφέρει. Τι έγινε πρώτα, η κότα ή το αυγό; Σημασία έχει ότι αυτήν τη στιγμή η μειονοτική νοοτροπία της ελληνικής κοινωνίας είναι τόσο ισχυρή, που δύσκολα θα επιτρέψει στο αναξιόπιστο, δυσλειτουργικό, ανίκανο και αδηφάγο Δημόσιο να μεταμορφωθεί. Θα μου πείτε εδώ κατάφεραν να δημιουργήσουν νοοτροπία διωκόμενης μειονότητας στην πλειονότητα του πληθυσμού, που είναι οι ιδιοκτήτες των ακινήτων.